Akülü sandalye, çalışma prensibi gereği, motorlu tekerlekli sandalye, elektrikli sandalye, elektrikli tekerlekli sandalye, manuel güç yerine elektrikli bir motorla tahrik edilen ve enerjisini şarj edilebilir akülerden alan bir tekerlekli sandalyedir. Türkiye’de halk arasında engelli sandalyesi, akülü engelli sandalyesi gibi isimlerle de anılır.

Elektrikle çalışan tekerlekli sandalye, manuel güç yerine bir elektrik motoru aracılığıyla hareket ettirilen bir tekerlekli sandalyedir. Motorlu tekerlekli sandalyeler, manuel tekerlekli sandalyede yorucu olabilecek mesafeler için tekerlekli sandalye kullanması gereken kişiler için kullanışlıdır. Sadece kalıcı yürüme engelliliğine sahip, kısmi veya dönemsel yürüme zorluğu çeken, hareket kabileyi bozukluğu olan kişiler tarafından değil, aynı zamanda kardiyovasküler ve yorgunluğa dayalı rahatsızlıkları olan kişiler tarafından da kullanılabilirler.

Akülü sandalye tasarımı, tahrik sistemi/şasi, pil, kontrolör, koltuk ve kullanıma göre kategorilere ayrılabilir. Çünkü elektriksel ve yapısal olarak son derece güvenilirlik olmalıdır.

Akülü Sandalye Şasi, Tahrik Sistemi

Akülü sandalyeler genellikle dört tekerlekli bazen de altı tekerleklidir. Bazıları katlanmaz ancak bazı katlanır tasarımlar mevcuttur ve taşıma için kısmen sökülebilir. Elektrikli sandalye tahrik sistemlerinin dört genel stili mevcuttur,

  1. Önden Çekiş
  2. Merkezden Çekiş
  3. Arkadan çekiş
  4. Dört tekerlekten çekiş.

Arka tekerler manuel sandalyeye göre küçük ön tekerler ise nispeten büyüktür. Merkezden çekişli elektrikli sandalyeler altı tekerlekli olduğundan hem önde hem de arkada tekerlekler bulunur.

Bazı manuel tekerlekli sandalyelere yardımcı elektrik güç sistemi takılabilir. Bazı arazi tipi akülü sandalye tasarımları, tekerlek yerine paletli olarak üretilmiştir, ancak bunlar yaygın olarak kullanılmamaktadır. Diğer deneysel tasarımlar merdiven tırmanma yeteneği, gelişmiş jiroskopik sensörlerle teker üzerinde dengede durması gibi özelliklere sahip olabilir.

akülü sandalye
Akülü Sandalye Nedir? 6

Akülü Sandalye Pili, Batarya

Akülü sandaye motorları enerjisini genellikle 2 adet Jel aküden alır. Islak veya kuru seçenekleri vardır. Islak hücreli piller, tekerlekli sandalyeden çıkarılmadan ve bir nakliye konteynerine sabitlenmeden yasal olarak uçakta taşınamayacağından, akülü sandalye kullanımı için kuru pil piller (Lityum) tercih edilir. Pek çok elektrikli sandalye, standart bir duvar prizine takılabilen yerleşik bir şarj cihazı taşır.

akülü sandalye
akülü sandalye

Kontrolör – JoySitick

Kontrolörler genellikle, kullanıcının hassasiyeti uyarlamasına veya çoklu kontrol modlarını kullanabilmesi için kol dayama yerine monte edilmiş bir joystick’tir . Kontrolör döndürülebilir. El kumandası kullanamayan kullanıcılar için, bir sensöre üfleme ile çalışan nefes kumandaları gibi çeşitli alternatifler mevcuttur. Bazı durumlarda kontrolör, kullanıcı yerine sandalyenin arkasında yürüyen bir yardımcı tarafından kullanılmak üzere monte edilebilir.

Beyin dalgalarını veya sinir sinyallerini kafa derisi veya başka bir yerdeki sensörler aracılığıyla algılayarak çalışan zihin kontrollü tekerlekli sandalyeler laboratuvar ortamında kanıtlanmıştır.

Akülü Sandalye Nedir? 1 akülü sandalye
Akülü Sandalye Nedir? 7

Koltuklar

Akülü sandalyedeki oturma düzeni tasarımdan tasarıma farklılık gösterebilir. Vinil veya naylondan yapılmış basit bir koltuk ve sırtlıktan ibaret olabilir. Bazı sandalyelerde isteğe bağlı bir dolgu bulunur, bazılarında ise bir kafa dayama özelliği, daha rahat minder ve sırtlık seçenekleri bulunur.

Gövdede stabilite ihtiyacı artan veya oturmaktan kaynaklanan basınç yarası riski yüksek olan kişiler için ortopedk koltuklar tasiye edilir. Bireysel olarak uyarlanmış desteğe ihtiyaç duyan kullanıcılar için özel oturma çözümleri mevcuttur.

Bacak destekleri oturma tasarımına entegre edilebilir ve bacak pozisyonlarını değiştirmesi gereken kullanıcılar için elektrikli ayarlamaya sahip olabilir. Akülü sandalyeler dik oturma pozisyonunu koruyamayan kullanıcılar için eğilme veya uzanma özelliğine sahip olabilir. Bu işlev aynı zamanda basıncı bir süreliğine farklı alanlara kaydırarak veya kullanıcının yukarı kaldırılması gerektiğinde tekerlekli sandalyeye oturtarak rahatlığa da yardımcı olabilir.

Akülü Sandalye Nedir? 2 akülü sandalye
Akülü Sandalye Nedir? 8

Kullanım Alanı

Akülü sandalyeler iç mekan, dış mekan veya her ikisinde de kullanım için tasarlanabilir. Tipik bir iç mekan akülü sandalyesi, dar ev ortamlarında daha iyi manevra yapabilmek için dar ve kısa olacaktır. 

Kontroller genellikle basittir ve daha küçük tasarım nedeniyle, sandalye açık havada daha az kararlı olacaktır. Lastikler, evdeki döşemeye veye halılara zarar vermemesi için genellikle daha pürüzsüzdür. İç mekan/dış mekanda kullanılabilen akülü sandalyeler tasarım olarak mümkün olduğunca küçük ancak, pillerde makul bir menzil azalması olabilir.

Dış mekan akülü sandalyeleri iyi bir menzile, stabiliteye yardımcı olmak için geniş bir dingil mesafesine ve akülü sandalyenin konforunu ve kullanımını iyileştiren büyük lastiklere sahiptir.

Akülü Sandalye Nedir? 3 akülü sandalye
Akülü Sandalye Nedir? 9

Sınırlamalar

Toplu taşıma araçlarındaki tekerlekli sandalye alanları ve tekerlekli sandalye asansörleri gibi erişim uyarlamaları, sıklıkla tipik bir manuel tekerlekli sandalye örnek alınarak tasarlanır. Bununla birlikte, akülü sandalyeler, kullanıcının kendi kendini hareket ettirme kabiliyeti ile kısıtlanmadıkları için, manuel tekerlekli sandalyelerin boyut ve ağırlık sınırlarını sıklıkla aşmaktadır. Bazı tasarımlar, belirli tekerlekli sandalye alanları ve asansörler için çok büyük veya ağırdır. Ancak bu sorunları aşmaya çalışan yeni tasarımlar ve yenilikler bulunuyor.

Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir